Młodość z dala od ojczyzny. Spotkanie w Rzeszowie
Jak wyglądało dorastanie w obcym kraju w latach 80. XX wieku? Co czuli młodzi ludzie, którzy musieli opuścić swoje dotychczasowe środowisko i rozpocząć życie w nieznanym miejscu? Jak radzili sobie z barierą językową, różnicami kulturowymi i tęsknotą za domem?
Na te pytania będzie można poszukać odpowiedzi podczas spotkania autorskiego z Kornelią Golombek, organizowanego przez Wojewódzką i Miejską Bibliotekę Publiczną w Rzeszowie.
Wydarzenie odbędzie się we wtorek, 13 października 2026 roku, o godzinie 17.00 w bibliotece przy ulicy Sokoła 13. Spotkanie zatytułowano „Przeszłość jako klucz do teraźniejszości: więzi zbiorowe i reprodukcja historii”.
Najważniejszym punktem wydarzenia będzie premiera książki „Z podręcznikiem do nauki niemieckiego i samoświadomością kulturową. Wspomnienie o młodzieżowej diasporze migranckiej w Niemczech lat 80.”.
Publikacja przybliża losy młodych migrantów, którzy w pierwszej połowie lat 80. przybyli do Niemiec między innymi z Polski, byłego Związku Radzieckiego oraz Afganistanu.
Dla wielu z nich wyjazd oznaczał konieczność rozpoczęcia życia praktycznie od początku. Nowe otoczenie, nieznany język i odmienny system edukacyjny stawiały przed nimi wyzwania, z którymi musieli mierzyć się każdego dnia.
Nowy kraj, nowy język i niepewna przyszłość
Bohaterowie książki Kornelii Golombek trafiali do szkół językowych oraz internatów Fundacji Otto Benecke. Tam rozpoczynali intensywną naukę języka niemieckiego, przygotowywali się do egzaminów maturalnych i próbowali odnaleźć swoje miejsce w nowym społeczeństwie.
Nie chodziło jednak wyłącznie o zdobywanie wiedzy. Równie ważna była nauka codziennego funkcjonowania w obcym środowisku, nawiązywanie kontaktów i budowanie poczucia bezpieczeństwa.
Młodzi migranci pochodzili z różnych krajów i wychowywali się w odmiennych kulturach. Mieli za sobą różne doświadczenia rodzinne, społeczne i polityczne. Łączyła ich jednak podobna sytuacja życiowa - znaleźli się z dala od dotychczasowego domu i musieli nauczyć się funkcjonować w nowych warunkach.
Autorka opisuje zderzenie kultur, doświadczenie obcości oraz utratę wcześniejszych punktów odniesienia. Zwraca również uwagę na znaczenie relacji rówieśniczych, które w trudnych chwilach pomagały młodym ludziom radzić sobie z niepewnością.
Wspólne mieszkanie w internatach, codzienna nauka czy rozmowy z osobami znajdującymi się w podobnej sytuacji sprzyjały powstawaniu więzi. Grupa rówieśnicza mogła stać się dla migrantów namiastką znanego środowiska i źródłem wsparcia.
To właśnie relacje międzyludzkie stanowią jeden z ważnych tematów publikacji.
Dwadzieścia wywiadów i wspomnienia sprzed dekad
Szczególną wartością książki jest dwadzieścia wywiadów, które Kornelia Golombek przeprowadziła w latach 2024-2025 z byłymi stypendystkami i stypendystami Fundacji Otto Benecke.
Rozmówcy powracają pamięcią do wydarzeń sprzed około czterdziestu lat. Opowiadają o nauce niemieckiego, codziennym życiu w internatach, relacjach z nauczycielami, barierach kulturowych i przyjaźniach zawieranych w młodości.
Ich wypowiedzi pokazują, jak zapamiętali tamten okres i jakie znaczenie przypisują mu dzisiaj.
Perspektywa czasu pozwala spojrzeć na wydarzenia inaczej niż w momencie, kiedy się rozgrywały. To, co przed laty wydawało się zwykłą codziennością, z perspektywy dorosłego życia może być postrzegane jako doświadczenie mające istotny wpływ na dalsze losy.
Wywiady pozwalają także dostrzec indywidualny wymiar migracji. Za ogólnymi pojęciami, takimi jak integracja, asymilacja czy diaspora, kryją się bowiem konkretni ludzie, ich emocje i osobiste historie.
W książce ważne miejsce zajmuje również pamięć zbiorowa. Wspólne doświadczenia, nawet jeśli przeżywane przez osoby o różnym pochodzeniu, mogą z czasem stać się fundamentem poczucia wspólnoty.
Dzięki rozmowom przeprowadzonym po wielu latach czytelnicy mogą poznać nie tylko same wydarzenia, ale również sposób, w jaki zostały one zapamiętane przez ich uczestników.
Autorka zna te doświadczenia z własnego życia
Kornelia Golombek podejmuje temat migracji z dwóch perspektyw - naukowej i osobistej.
Jest nie tylko badaczką procesów społecznych, edukacyjnych i integracyjnych, ale również uczestniczką opisywanych wydarzeń. Dzięki temu jej publikacja łączy analizę zagadnień związanych z migracją z doświadczeniem osoby, która sama zetknęła się z przedstawianą rzeczywistością.
Autorka ukończyła Wilhelmińsko-Nadreński Uniwersytet w Münster, gdzie studiowała pedagogikę, psychologię i socjologię.
Od 30 lat prowadzi w Niemczech wykłady z psychologii i socjologii.
Jej wieloletnia działalność akademicka oraz własne doświadczenia stanowią istotne tło dla książki, w której szczególną uwagę poświęca młodym ludziom, ich rozwojowi, relacjom społecznym i budowaniu tożsamości.
Połączenie tych perspektyw pozwala rozpatrywać migrację nie tylko jako zjawisko społeczne, ale również jako indywidualne doświadczenie wpływające na psychikę, poczucie przynależności i dalsze wybory życiowe.
Dlaczego te historie są ważne również dzisiaj?
Choć wydarzenia przedstawione w książce rozgrywały się w latach 80. XX wieku, wiele poruszanych przez Kornelię Golombek zagadnień pozostaje aktualnych.
Współczesne migracje również wiążą się z koniecznością przystosowania do nowych warunków, pokonywania barier językowych i odnajdywania swojego miejsca w społeczeństwie.
Szczególnie wymagające może być to dla młodych ludzi, którzy oprócz naturalnych wyzwań związanych z dorastaniem muszą mierzyć się z nagłą zmianą środowiska.
Tematy te dotyczą także Rzeszowa, który w ostatnich latach stał się miejscem pobytu wielu osób przybywających z innych państw, między innymi z Ukrainy.
Choć okoliczności migracji są różne, pytania o integrację, tożsamość kulturową i rolę wspólnoty pozostają istotne.
Historia opisana przez Kornelię Golombek może więc stać się punktem wyjścia do refleksji nad współczesnością. Pokazuje, jak ważną rolę w procesie odnajdywania się w nowym kraju mogą odgrywać edukacja, wzajemne wsparcie i relacje międzyludzkie.
Jednocześnie przypomina, że doświadczenia z młodości mogą pozostawać żywe w pamięci przez wiele dziesięcioleci.
Spotkanie z Kornelią Golombek w Rzeszowie. Wstęp wolny
Wydarzenie zaplanowano na wtorek, 13 października 2026 roku. Początek o godzinie 17.00 w siedzibie Wojewódzkiej i Miejskiej Biblioteki Publicznej w Rzeszowie przy ulicy Sokoła 13.
Podczas spotkania odbędzie się premiera książki „Z podręcznikiem do nauki niemieckiego i samoświadomością kulturową. Wspomnienie o młodzieżowej diasporze migranckiej w Niemczech lat 80.”.
Uczestnicy będą mogli bliżej poznać tematykę publikacji oraz perspektywę autorki, która opisuje historię młodych migrantów zarówno z punktu widzenia badaczki, jak i osoby mającej własne doświadczenia związane z przedstawianymi wydarzeniami.
Organizatorem wydarzenia jest Wojewódzka i Miejska Biblioteka Publiczna w Rzeszowie. Wstęp jest bezpłatny.
Spotkanie może zainteresować miłośników literatury faktu, historii najnowszej, psychologii i socjologii oraz wszystkich, którzy chcą lepiej zrozumieć doświadczenia osób rozpoczynających życie poza ojczyzną.
Komentarze (0)